Zelfstandig ondernemer worden

Als zelfstandig ondernemer moet u in principe uw eigen pensioen regelen. Voor sommige bedrijfstakken en beroepen bestaat een verplichtgestelde pensioenregeling, die ook voor zelfstandig ondernemers geldt. Is dit niet het geval, dan kunt u zelf een voorziening treffen. Daarvoor zijn verschillende oplossingen. 

  • Pensioenfonds ZZP'ers

Bij het recent opgerichte pensioenfonds voor ZZP'ers kunt u collectief een pensioen regelen. Dit betreft een pensioen in de derde pijler. Dit pensioenfonds is speciaal voor ZZP’ers. Dit houdt in dat u niet in loondienst hoeft te werken om bij deze pensioenuitvoerder een pensioen op te bouwen. Nieuw is dat u daarbij zelf bepaalt of u meedoet en hoeveel u wilt inleggen.

  • Oude pensioenregeling voortzetten

Soms is het mogelijk om de pensioenregeling van uw vorige werk tijdelijk fiscaal gunstig voort te zetten. Dit kan maximaal drie jaar. of  Het kan 10 jaar, als u winst uit onderneming geniet aansluitend aan de beëindiging van uw dienstverband. Een voordeel daarvan is dat het risico van overlijden en arbeidsongeschiktheid gedekt blijft als uw regeling daarin voorziet. U betaalt dan wel zelf de hele premie, die u overigens kunt aftrekken van de belasting. U moet dit uiterlijk binnen 9 maanden na het einde van uw dienstbetrekking regelen. Informeer bij uw laatste pensioenuitvoerder naar de mogelijkheden en kosten. 

  • Lijfrente

Een lijfrente is een pensioenvoorziening in de derde pijler. U kunt sparen of beleggen voor een lijfrente bij een bank of bij een verzekeraar. Het geld dat u voor uw lijfrente opzijzet, komt uit uw bruto inkomen. Dat betekent dat u het geld onder bepaalde voorwaarden kunt aftrekken van de belasting.

Over het geld dat u gespaard of belegd heeft in een lijfrente betaalt u geen belasting (vermogensrendementheffing). Daar staat tegenover dat u niet op ieder moment kunt beslissen hoe u het geld wilt besteden. U moet er dan een lijfrente (periodieke uitkering) voor aankopen. Over die uitkeringen moet u belasting betalen. Met de rekenhulp van de Belastingdienst kunt u de maximaal aftrekbare premie voor een lijfrente berekenen. 

  • Een oudedagsreserve vormen

Als ondernemer mag u een deel van uw winst als oudedagsreserve op de balans opnemen. Daarvoor moet u ondernemer zijn volgens de regels van de Belastingdienst.

U mag dan 9,8% van uw jaarwinst toevoegen aan de reserve met een maximum van € 8.946 (per 1 januari 2017). De oudedagsreserve mag niet groter zijn dan het ondernemingsvermogen. Als u premie moet betalen voor een verplicht gestelde pensioenregeling, moet u deze premie in mindering brengen op het gestelde maximumbedrag. U mag elk jaar opnieuw beslissen of u een deel van de winst als oudedagsreserve opneemt. 

Let op: met de oudedagsreserve bouwt u niet een echt pensioen op, maar vormt u alleen een fiscale reserve. Over die reserve moet u straks belasting betalen. De Belastingdienst heeft uitgebreide informatie over de oudedagsreserve

In september 2016 heeft de staatssecretaris van Financiën een wetsvoorstel ingediend waarbij de opbouw van een pensioen door de directeur-grootaandeelhouder wordt afgeschaft. Het wetsvoorstel voorziet ook in een maatregel waarbij het mogelijk wordt reeds opgebouwd pensioen in eigen beheer af te kopen. Wanneer hier meer over bekend is, kunt u dat op onze website lezen.

  • Sparen of beleggen

U kunt ook geld sparen of beleggen voor later. Het geld dat u opzijzet komt uit uw netto inkomen en kunt u op ieder moment naar wens besteden. Let op: u moet jaarlijks belasting (vermogensrendementheffing) betalen over uw vermogen. Laat u altijd goed adviseren van tevoren. 

  • Pensioen en bijstandsuitkering

Bouwt u pensioen op in de derde pijler (lijfrente)? Dan wordt uw pensioenvermogen onder bepaalde voorwaarden vanaf 1 april 2016 niet tot uw vermogen geteld. Het pensioenvermogen tot 250.000 euro dat is gespaard voor een lijfrente, hoeft u niet aan te spreken als dat is ondergebracht in een lijfrenteregeling en de opbouw van het pensioenvermogen is passend. De opbouw van het pensioenvermogen is passend als in de periode van 5 jaar voorafgaand aan de aanvraag om bijstand ten hoogste € 6.000 per jaar is ingelegd. Ook mag u in deze periode van 5 jaar de ingangsdatum van de lijfrente niet uitstellen. Op deze regels zijn uitzonderingen mogelijk. Laat u vooraf goed informeren door een pensioenadviseur.

  •  Pensioen voor DGA’s

Als u een eigen BV heeft en dus directeurgrootaandeelhouder (DGA) bent, kunt u uzelf een pensioenregeling geven. Daarvoor gelden in grote lijnen dezelfde fiscale eisen als voor ‘gewone’ werknemers.

U kunt ervoor kiezen uw pensioen te verzekeren bij een verzekeringsmaatschappij. Maar u kunt ook pensioen opbouwen in uw zaak of in een aparte pensioen-bv. In dat geval gelden er extra fiscale eisen. Laat u hierover goed over adviseren. 

  • Stakingswinst omzetten in een lijfrente

Op het moment dat u stopt met uw onderneming kunt u uw stakingswinst omzetten in een lijfrente. De hoogte van het bedrag dat u kunt omzetten, hangt af van uw situatie (bedragen per 1 januari 2017):

  • Als u binnen vijf jaar voor uw AOW-leeftijd stopt met uw onderneming of als u invalide bent, mag u maximaal € 450.631 van uw stakingswinst omzetten in een lijfrente. Dat bedrag geldt ook voor uw nabestaanden als de onderneming wordt gestaakt doordat u overlijdt. 
  • Als u binnen 15 jaar voor uw AOW-leeftijd stopt met uw onderneming mag u maximaal € 225.323 omzetten in een lijfrente.
  • Als u binnen 15 jaar voor uw AOW-leeftijd stopt met uw onderneming en u koopt een direct ingaande lijfrente, mag u ook € 225.323 omzetten in een lijfrente.
  • In alle andere gevallen mag u maximaal € 112.667 omzetten in een lijfrente.

Let op: alle genoemde bedragen worden verminderd met de bedragen die u als zelfstandig ondernemer eerder aan lijfrentes heeft besteed en de voordelen uit een pensioenregeling gedurende de tijd dat u zelfstandig ondernemer was.

 U kunt niet meer werken

Alleen als u verplicht deelneemt aan een pensioenregeling is er misschien inkomen voor u geregeld als u arbeidsongeschikt bent. Ga dit altijd even na!
In alle andere gevallen moet u dit zelf regelen. Bijvoorbeeld door een arbeidsongeschiktheidsverzekering af te sluiten. Dit is een prijzige verzekering. Maar zonder verzekering loopt u het risico dat u geen inkomen meer heeft als u niet meer kunt werken. De premies voor een arbeidsongeschiktheidsverzekering zijn overigens aftrekbaar.

U overlijdt

Heeft u een gezin dat (voor een deel) afhankelijk is van de inkomsten uit uw onderneming? Zorg er dan voor dat u een goed beeld heeft van het inkomen voor uw gezin als u overlijdt. Als u denkt dat er te weinig inkomen is voor uw gezin na uw overlijden, tref dan maatregelen. Dat kan door zelf te sparen of te beleggen, of middels een lijfrente.